Aoga:, Maualuga a'oa'oga ma a'oga
Matematika i le natura: fa'ata'ita'iga
O nisi taimi e foliga mai o lo tatou lalolagi e faigofie ma mafai ona malamalama. O le mea moni, o se mea lilo tele lea o le atulaulau na foafoaina ai sea paneta atoatoa. Pe atonu na fatuina e se tasi atonu o le a iloa le mea o lo'o ia faia? O mafaufau sili o lo tatou taimi o lo'o galue i lenei fesili.
O taimi uma latou te oo ai i le faaiuga e le mafai ona faia mea uma ua tatou maua, e aunoa ma le mafaufau maualuga. O se mea e le masani ai, fa'alavelave ma i le taimi e tasi faigofie ma fa'atonuina ai le lalolagi! O le lalolagi lata ane e ofoofogia i ona tulafono, ituaiga, lanu.
O tulafono o le natura
O le mea muamua e mafai ona e uaʻi atu i lo tatou paneta tele ma le ofoofogia - o symmetry axial. E maua i ituaiga uma o le lalolagi lata ane, ma o le faavae faavae foi o le matagofie, tulaga lelei ma le tulaga tutusa. E leai se mea e sili atu nai lo le matematika i le natura.
O le manatu o le "faailoga" o lona uiga o le lotogatasi, sa'o. O lenei meatotino o le mea moni lata ane, fa'aogaina mea e nutimomoia ma fesuia'iina i se mea atoa. E oo lava i Eleni anamua, na amata ona latou matauina mo le taimi muamua faailoga o lenei tulafono. Mo se fa'ata'ita'iga, na talitonu Plato o le matagofie e aliali mai ona o le fa'atusa ma le tulaga tutusa. O le mea moni, afai tatou te tilotilo i meafaitino fa'atusatusa, sao ma atoatoa, o le a matagofie lo tatou tulaga i totonu.
O tulafono o le matematika i le ola ma le le atoatoa
Sei o tatou tilotilo i soo se meaola, mo se faataitaiga, o le tagata e sili ona lelei. O le a tatou vaai i le fausaga o le tino, lea e foliga tutusa i itu uma e lua. E mafai fo'i ona e lisiina le tele o fa'ata'ita'iga, e pei o iniseti, meaola, ola i le gataifale, manulele. O ituaiga taitasi e iai ona lanu.
Afai ei ai se mamanu po'o se mamanu, e iloa e fa'ata i le laina autu. O meaola uma e faia e fa'afetai i tulafono a le atulaulau. O ia ituaiga o matematika e maua foi i le natura le ola.
Afai e te gauai atu i mea uma e pei o le asiosio, nuanua, laau toto, kiona, e mafai ona e maua i totonu o le tele o mea e masani ai. E faatatau i le au o symmetry o le laau lau ua vaevaeina i le afa ma ia vaega taitasi se ata o le tasi muamua.
E tusa lava pe tatou te avea o se fa'ata'ita'iga o se asiosio lea e tula'i i luga ma e pei o se fa'aloloa, e mafai foi ona vaevaeina i ni lua vaelua tutusa. E mafai ona e fa'afetaui le uiga fa'aalia o le suiga o le ao ma le po, vaitau. O tulafono a le lalolagi o loo siomia ai o le matematika i le natura, lea ei ai lona tino atoatoa. E fa'avae i luga o le manatu atoa o le foafoaina o le atulaulau.
Rainbow
E le masani ona tatou mafaufau e uiga i mea uiga ese o le natura. O le kiona po o le timu, na oso mai le la po o le faititili o le faititili - o le masani masani o suiga o le tau. Mafaufau i se la'au e tele-lanu, lea e masani lava ona maua pe a mavae le tau. O le nuanua i le lagi o se mea uiga ese ofoofogia o le natura, faatasi ai ma se ituaiga o lanu uma ua na o le tagata e mafai ona iloa. E tupu lenei mea ona o le alu o ave o le la i totonu o le ao. O timuga taitasi e avea o se pisipolo o lo'o i ai mea faitino. E mafai ona e fai atu o so'o se pa'ū o se nuanua laitiiti.
A'o pasia se vai puipui, e suia e ave la latou lanu muamua. O vaitafe uma o le malamalama ei ai sina umi ma le malu. O le mea lea, e iloa ai eo tatou mata se nuanua e pei o se mea lanu moana. Sei o tatou maitauina se mea manaia e faapea o lenei mea matautia e na o se tagata lava e mafai ona maimoaina. Aua o se mea sese.
Ituaiga ituaiga nuanua
- O le nuanua, e faia mai le la, e masani ona tupu. O le mea sili ona susulu o meaola uma. E aofia ai lanu muamua e fitu: moli lanumeamata, samasama, lanumeamata, lanumoana, lanumoana, viole. Ae afai e te tilotilo i auiliiliga, e sili atu le lapopoa nai lo o tatou mata.
- O se nuanua na faia e le masina e tupu i le pogisa. E talitonu e mafai ona vaaia i taimi uma. Peitai, e pei ona faaalia i le faatinoga, o lenei mea o lo'o mata'ituina i na o timuga timuga po'o vaituloto tetele. O lanu o le nuanua o le moonlit ua matua vaivai lava. E fa'amoemoeina e na'o le fesoasoani a meafaigaluega fa'apitoa. Ae e oo lava ia te ia, e na ona mafai lava e mata ona fai se lanu pa'epa'e.
- O le nuanua, lea na foliga mai ona o le puao, e pei o se lautele malamalama susulu malamalama. O nisi taimi o lenei fomu ua fenumiai ma le muamua. I luga, o lanu e mafai ona moli, mai le pito i lalo - ia i ai se paolo lanu viole. O ave o le la, e ui atu i le puao, e fausia ai se mea manaia o le natura.
- Afi nuanua e matua le masani i le lagi. E le tutusa ma le mea na tupu talu ai ona o lona foliga fa'apitoa. E molimauina lenei aafiaga matautia e mafai ona na o ia i luga o le ao feathery. O latou, e pei o se tulafono, e faalautele atu i le maualuga o 8-10 kilomita. O le pito o le a faaalia ai le nuanua i lona mamalu, e tatau ona sili atu ma le 58 tikeri. O lanu e masani lava ona tutusa ma se nuanua lanu.
O le Golden Ratio (1,618)
O le lelei atoatoa o le tulaga masani e masani ona maua i le lalolagi o manu. Ua latou maua se vaega e tutusa ma le a'a o le fua faatatau o le numera o le PHI i le tasi. O lenei fuainumera o le fa'afeso'ota'iga o meaola uma i luga o le paneta. O mafaufauga sili o anamua ua taua lenei numera o se vaega faalelagi. E mafai foi ona taua o se vaega auro.
O lenei tulafono e tutusa lelei lava ma le sologa lelei o le fausaga o le tagata. Mo se fa'ata'ita'iga, afai e te fuafuaina le mamao i le va o mata ma matafata, ona tutusa lea ma le paia.
fuaiupu Gold - se faataitaiga o le auala matematika taua i le natura, o lea ua amata ona e mulimuli i le tulafono o le mamanu, tusiata, tusiata o fale, foafoa o mea matagofie ma atoatoa. Latou te foafoaina ma le fesoasoani a le Atua i taimi uma oa latou foafoaga, ia e paleni, fealofani ma e manaia le tilotilo. O tatou mafaufau e mafai ona mafaufau matagofie i na mea, mea faitino, mea fa'apitoa, pe a fai o lo'o i ai se fa'asologa tutusa o vaega. O lo tatou fai'ai e taua le proportionality o le fuainumera auro.
DNA Spiral
E pei ona matauina lelei e le saienitisi Siamani o Hugo Weil, o a'a o faatusa na oo mai i le matematika. E toatele na latou maitauina le atoatoa o fuainumera ma le gauai atu i ai. Mo se fa'ata'ita'iga, beecombs bee honeybs - e leai se mea e pei o se hexagon, na faia e le natura lava ia. E mafai foi ona e gauai atu i vavae o laau, lea e i ai foliga pa'u. E iai foi i le lalolagi lata ane o pine e masani ona maua: o nifo o manu tetele ma manu iti, 'olo o moli, DNA molela'au.
O le DNA spiral e fausia e tusa ai ma le mataupu faavae o le vaega auro. O le sootaga i le va o le polokalame o le tino faitino ma lona ata moni. Ma afai e te tilotilo i le fai'ai, e leai se mea e sili atu na i lo se ta'ita'i i le va o le tino ma le mafaufau. O le atamai e feso'ota'i ai le ola ma foliga o lona fa'aaliga ma fa'atagaina ai le ola, fa'apipi'i i foliga, ia iloa e ia lava. Faatasi ai ma le fesoasoani a lenei tagata, e mafai ona malamalama i le lalolagi o loo siomia ai, e su'esu'e i ai mo mamanu lea e fa'aaogaina i su'esu'ega o le lalolagi i totonu.
Vaega i le natura
O siama o le Mitosis e aofia ai vaega e fa:
- Prophase. Ua faateleina le autu. E i ai chromosomes e amata ona fesuisuiai i se siosiolio ma liliu atu ia latou masani masani. O se nofoaga ua faia mo le vaeluaga o le masini. I le faaiuga o le laasaga, o le ogatotonu ma lona membrane e solo, ma o le chromosomes e tafe atu i le cytoplasm. O le umi pito umi lea o le vaevaega.
- Metaphase. O iinei, ua muta ai le felafoa'i o chromosomes, latou te fausia ai se ipu ma'a. O le Chromatides o lo'o fa'afeagai ma le tasi ma le isi, sauniuni mo le vaevaega. I le va oi latou o lo'o i ai se nofoaga mo le vavae'esea - fa'avae. E faai'u ai lenei vaega lona lua.
- Anaphase. Chromatides e feeseesea'i i itu fa'afeagai. O le taimi nei i totonu o le cell e lua seti o chromosomes ona o la latou vaevaega. O lenei laasaga e puupuu lava.
- Telophase. I afa taitasi o le sela ua fausia ai se kulupu, i totonu o le mea e fai ai le nucleolus. Le malosi o le cytoplasm. E faasolosolo ina mou atu le vae.
Uiga o le mitosis
Ona o le auala tulagaese o le vaevaega, o potu ta'itasi e mulimuli i le toe gaosia o lo'o i ai le tuufaatasiga tutusa o le gafa e pei o lona tina. O le tuufaatasiga o chromosomes, o siaki uma e lua e maua tutusa. O iinei sa i ai se saienisi e pei o le geometry. O le alualu i luma i le mitosis e taua, aua o lenei mataupu e faateleina ai le tele o siaki uma.
O fea e sau ai suiga?
O lenei faagasologa e avea o se faamaoniga o se seti faifaipea o chromosomes ma punaoa o meaola i totonu o potu taitasi. Ona o le tu'a, o le tino e atiae, toe gaosia, toe fa'afouina. I le tulaga o le solia o feaveai vaega ona o le aafiaga o nisi i mea oona e le mafai ona tuueseeseina chromosomes mo a latou afa, po o latou e mafai ona matauina ai ni faaletonu i le faatulagaga. O lenei mea o le a avea ma faailoga manino o suiga amata.
Aoteleina luga
O le a le mea masani i le matematika ma le natura? I luga o lenei fesili o le ae mauaina le tali i totonu o la matou tusiga. Ma afai e te eli loloto, ona tatau lea ona e fai atu, e ala i le su'esu'eina o le lalolagi o lo'o siomia ai, o se tagata na te a'oa'oina ia lava. A aunoa ma le atamai sili, lea na fananau mai i le ola uma, e leai se mea. O le natura e fa'atasi i le lotogatasi, i le faasologa sa'o o ana tulafono. E mafai e nei mea uma e aunoa ma se mafuaaga?
Matou te sii maia le fa'amatalaga a saienitisi, faifilosofia, mathematician ma le foma'i o Henri Poincaré, o ia lea, e leai se isi, o le a mafai ona tali le fesili pe o le matematika e taua tele i le natura. Atonu e ono le fiafia nisi o mea faitino i na finauga, ae atonu latou te le mafai ona faafitia. Fai mai Poincaré o le loto gatasi e mana'o le mafaufau o le tagata e iloa i le natura e le mafai ona i ai i fafo atu. O se mea moni le faamoemoega, o le taimi nei i le mafaufau o le itiiti ifo nisi tagata atonu e le maua e tagata uma. O le feso'ota'iga e aumaia ai le mafaufauga e ta'ua o le so'otaga o le lalolagi. Talu ai nei, i luga o le ala i se faagasologa faapena, ua i ai le alualu i luma maoae, ae e laiti lava. O nei sootaga e fesootai ai le atulaulau ma tagata taitoatasi e tatau ona taua i soo se mafaufau o le tagata e nofouta i nei faiga.
Similar articles
Trending Now